Шайқас пропускі (түпнұсқада — battle pass, орыс тілді ортада көбіне «баттлпасс» немесе жай «БП» дейді) — ойыншы прогресс жасаған сайын ашатын маусымдық сыйақылар жиынтығы. Матчтар ойнайсың, тапсырмалар орындайсың, тәжірибе жинайсың — сөйтіп деңгейден деңгейге өтіп, косметикалық заттар, валюта, стикерлер, граффити, кейіпкерлердің келбеттері және басқа да жүлделер аласың.
Бұл қалай жұмыс істейді
Әдетте шайқас пропускі екі трекке бөлінеді:
- тегін — сыйақылардың шағын жиынтығы барлық ойыншыға төлемсіз қолжетімді;
- ақылы (премиум) — ақшаға немесе ойын ішіндегі валютаға ашылады және жүлделердің негізгі бөлігін қамтиды.
Әрбір пропуск шектеулі уақыт бойы жарамды, әдетте бір маусым немесе бірнеше ай. Мерзім аяқталғанда алынбаған сыйақылар жоғалады, ал оның орнына жаңа мазмұнды жаңа пропуск келеді. Дәл осы «дедлайн» ойыншыларды ойынға тұрақты түрде оралуға итермелейді.
Сөз қайдан шықты
Атауы ағылшын тілінен келген: pass — «пропуск», battle — «шайқас». Прогресс үшін маусымдық сыйақы беру форматы тегін таралу моделі (free-to-play) бар ойындарда орнықты; бұл ойындарда негізгі табысты ойынның өзін сатып алу емес, ойын ішіндегі сатып алулар әкеледі. Әзірлеушілер үшін бұл — болжауға болатын түсім көзі, ойыншылар үшін — лутбокстардағыдай (мазмұны кездейсоқ жәшіктер) «соқыр» емес, алу жолы түсінікті косметика алудың тәсілі.
Шайқас пропускі және киберспорт
Киберспортта бұл термин бірнеше мағынада кездеседі. Біріншіден, Dota 2 және CS2 сияқты пәндерде ол косметикамен байланысты: ойын заттары мен коллекциялардың бір бөлігі турнирлер мен маусымдарға тіркелген. Екіншіден, кейбір ойындарда пропуск жүлде қорларына жанама әсер етеді: әзірлеуші сатылымнан түскен табыстың бір бөлігін жүлделерге бағыттаса, қауымдастық сатылымдарды ерекше қырағылықпен бақылайды. Мұндай байланыстың нақты қалай құрылатыны нақты ойынға да, нақты іс-шараға да байланысты, сондықтан әр жағдайды баспагердің ресми ережелері бойынша тексерген жөн.
Шайқас пропускін ойын механикасымен шатастырмау маңызды: ол матчтың өзіне ешнәрсе қоспайды. Сыйақылар көбіне косметикалық және ұрыста артықшылық бермейді. Ерекшеліктер кездеседі және дәл сондықтан олар туралы дау туады: егер ақы төлегенде кейіпкердің күшіне әсер ету мүмкіндігі ашылса, мұндай модельді pay-to-win деп атайды және жарыстық ойындарда оны сынау қалыптасқан.
Сатып алғанда нені ескеру керек
Пропуск — уақытқа міндеттеме қосылған сатып алу: барлық сыйақыны алу үшін маусым соңына дейін жеткілікті тәжірибе жинау керек. Сондықтан төлемнен бұрын шынымен қанша уақыт ойнауға дайын екеніңді және қандай сыйақылар сізге шынымен керек екенін бағалаған пайдалы. Отбасылар үшін бұл бюджет мәселесі: «маусымдық» жазылым тұрақты шығындарға оңай айналады, әсіресе ойында деңгейді жылдамдататын қосымша ақылы құралдар болса.