Лидерборд (ағылшынның leaderboard — «көшбасшылар тақтасы» деген сөзінен) — қатысушылардың сұрыпталған тізімі, мұнда орынды сандық көрсеткіш айқындайды: рейтинг, ұпай, жеңіс саны, өту уақыты немесе басқа метрика. Жоғарыда — үздіктер, төменде — қалғандары. Негізінде, бұл — қауымдастық таңдалған өлшем бойынша қазір кімнің күштірек екенін көретін витрина.
Қайда кездеседі
Киберспортта және ойындарда бұл сөз бірнеше мағынада қолданылады:
- Рейтингтік платформалар. Матчмейкингке (ойыншыларды матчқа іріктеуге) арналған үшінші тарап сервистері өңірдің немесе бүкіл әлемнің үздік ойыншыларының рейтинг бойынша, мысалы ELO бойынша сұрыпталған кестесін көрсетеді. ELO — ойыншы күшін бағалау жүйесі, мұнда рейтинг жеңіс үшін өседі, жеңіліс үшін төмендейді.
- Ойын ішіндегі кестелер. Маусымдық рейтингі бар ойындарда маусымның үздік ойыншыларының тізімі болады. Оған ілігу — ең жоғары деңгейде ойнайтындар үшін жеке мақсат.
- Турнирлік кестелер. Лигалар мен іріктеу кезеңдерінде лидербордты кімнің әрі қарай өтетінін анықтайтын ұпай кестесі деп атайды.
- Командалық рейтингтер. Кәсіби ұжымдарды өнер көрсету нәтижелері бойынша саралайтын тізімдер бар.
Лидербордты қалай оқу керек
«Ол лидербордтың топында» деген тіркес салыстырмалы жағдайды көрсетеді, бірақ себебін түсіндірмейді. Орын есептеу тәсіліне байланысты: кей кестелер тек рейтингті ескереді, басқалары ойналған матчтардың ең аз санын талап етеді, үшіншілері әр маусым сайын нөлден басталады. Сондықтан әртүрлі кестелердегі орындарды салыстыру дұрыс емес: бір платформадағы рейтинг екіншісіндегі рейтингке тең емес.
Бәсекенің өзінің де ерекшеліктері бар. Жоғарыда шамамен бір деңгейдегі ойыншылар тұрса, ондаған ұпайлық айырмашылық шеберліктегі нақты алшақтықты емес, сәтті матчтар легін, тиммейттер құрамын немесе ойналған ойындар санын білдіруі мүмкін. Сондықтан лидерборд жалпы көріністі жақсы көрсетеді, бірақ мәндер жақын болғанда кімнің күштірек екені туралы таласқа жарамсыз.
Қолдану мысалы
«Ол өңір лидербордының топ-100-іне көтерілді» — платформада рейтинг бойынша үздік жүздікке кірген ойыншы туралы осылай айтады. «Команда үш турдан кейін лидербордты бастады» — топтық кезеңде барлығынан көп ұпай жинаған ұжым туралы.
Сөздің шығуы
Термин ағылшын тілді ойын мәдениетінен келді, онда аркадалық автоматтар заманынан бері экранға үздік ойыншылардың есімдері бар рекордтар кестесін шығару қалыпты болған. Орыс тілді ортада сөз аударылмай бекіді, кейде оны «көшбасшылар кестесі» немесе «топ» деп ауыстырады. Қасында «ладдер» сөзі де кездеседі — ойыншылар жеңіс үшін жоғары көтерілетін турнирлік немесе рейтингтік баспалдақты осылай атайды.